Inspiratieblogs


Op dit inspiratieblog van Filosovaardig vind je meer dan 200 blogs vol ideeën, tips en materialen om te filosoferen met kinderen. Gebruik de zoekfunctie als je iets rondom een bepaald thema zoekt.

Lies: ‘Wat een heerlijke site is dit om in rond te struinen!’


 

Recensie: Het grote Dilemma op Dinsdag-spel: de blije editie

Ik ben fan van Het grote Dilemma op Dinsdag-spel! Een doosje met 60 dilemmakaarten die een bron vormen voor verrassende filosofische gesprekken. De dilemma’s zijn namelijk eigenlijk allemaal gedachte-experimenten en filosofen zijn dol op gedachte-experimenten. In een gedachte-experiment denk je aan een situatie die niet echt bestaat, maar je doet even alsof dat wel zo is. Daarna ga je verder nadenken over wat die situatie voor jezelf of voor de mens voor gevolgen kan hebben. Lees meer

Geplaatst op 15 november 2019

Recensie: de-problematiseren met ‘Omdenken – het kaartspel’

Is het wel zo erg dat pandaberen uitsterven? Je kent dit confronterende idee misschien wel van filosoof Bas Haring. Het vanzelfsprekende in vraag stellen, oftewel een uitspraak de-problematiseren kan een goede manier zijn om eens opnieuw ergens over na te denken. Je gaat het probleem dan omdenken. Het voorkomt dat we niet allemaal braaf mee knikken met de massa maar onze eigen mening vormen. En wie weet denk je er na het denken nog hetzelfde over een bepaalde kwestie, maar dan heb je er in elk geval goed over nagedacht! En dat is winst! Lees meer

Geplaatst op

Cadeautje: gespreksideeën om met kinderen na te denken over respect

Samen nadenken over respect4 tot en met 10 november is de week van het respect. De organisatie Respect Education Foundation wil dat deze week zo veel mogelijk scholen aandacht besteden aan respect. Maar wat is het eigenlijk? Het is een moeilijk definieerbaar begrip. En ook al lukt het je om aan kinderen uit te leggen wat het is, dan kun je hen daarmee nog niet dwingen ook daadwerkelijk respect voor een ander te hebben. Het brengt daarom meestal meer gedragsverandering teweeg als je ze zelf laten nadenken over de betekenis van het woord door met ze te filosoferen. Lees meer

Geplaatst op 2 november 2019

Recensie: De kleine prins

De kleine prins van Antoine de Saint-Exupéry is een boek wat al tientallen jaren bewonderd wordt om zijn filosofische denkprikkels. Agnès de Lestrade en Valeria Docampo herinterpreteerden deze klassieker in een sfeervol prentenboek. Een uitgave die wat mij betreft het verhaal beter tot zijn recht laat komen en je nog meer in filosofische verwarring en verwondering achterlaat. Lees meer

Geplaatst op 27 oktober 2019

Recensie: Becky Breinstein en de gifbeker van Socrates

De cover van Becky Breinstein en De Gifbeker van Socrates.De gifbeker van Socrates’ is het eerste deel van de filosofische graphic novel-serie BECKY BREINSTEIN (10+), waarin Becky dankzij de grootste denkers uit de geschiedenis grootse avonturen beleeft. In dit eerste deel neemt het leven van Becky Breinstein absurdistische vormen aan vanaf het moment dat ze in de ogen van een hypnotiserende blobvis kijkt en met een vragenvirus besmet raakt. Dat ze een blobvis op haar kamer heeft, is de schuld van haar vader die eigenlijk een goudvis had willen bestellen. De logica hiervan is inderdaad niet duidelijk maar het is wel lekker gek, zoals veel van de gebeurtenissen in dit verhaal.
Lees meer

Geplaatst op 26 oktober 2019

Recensie: Het stoere kunstboek

Met ‘Het stoere kunstboek’ kun je met kinderen op avontuur in het Kröller-Müller museum terwijl je gewoon thuis op je stoel zit. In het boek staan 30 bijzondere kunstwerken van de Kröller-Müller collectie in een gevarieerde, speelse en spannende vormgeving waarin verhalen, weetjes en opdrachten een plek vinden. Lees meer

Geplaatst op

Weet je geweten wat je het beste kunt doen?

Je geweten vertelt je wat goed of slecht is om te doen.Een groep 7 wilde graag weten hoe je weet wat je moet doen. En dan vooral wat goed is om te doen. Dylan zei dat je geweten dat bepaalt. Zoals wel vaker in een filosofisch gesprek ontstonden er door een uitspraak zomaar ineens veel meer vragen. Want wat is het eigenlijk? Hoe komt je geweten aan kennis? Heeft je geweten altijd gelijk? Is het leuk om een geweten te hebben? De kinderen hadden niet alleen ineens veel vragen, ze hadden ook ineens veel denkmotivatie. Met 26 kinderen in een kring werd maar liefst een uur lang aandachtig nagedacht. Miranda ging van start en dacht dat je geweten iets is wat goede beslissingen maakt. “Soms denk ik: ‘Kies die knakworst!’ Maar mijn geweten zegt dan: ‘nee ik wil vegetariër zijn’. Lees meer

Geplaatst op 14 oktober 2019

Filosoferen met kinderen over boeken en verhalen

Voorlezen wordt nog leuker als je na afloop met de kinderen gaat filosoferen. Maar, hoe doe je dat? In dit blog lees je hoe je filosofische thema’s in boeken herkent en krijg je tips over hoe je daar vervolgens over kunt filosoferen.

Lees meer

Geplaatst op 2 oktober 2019

Wat is het verschil tussen levensbeschouwing en filosofie?

Met gratis gedicht om een gesprek te starten, levensbeschouwelijk dan wel filosofisch 🙂

Het verschil tussen levensbeschouwing en filosofie roept nogal eens discussies op tijdens de workshops die ik geef. Sommige cursisten vinden dat er geen verschil is en sommige vinden van wel. Ik hoor bij de laatste groep. Het belangrijkste verschil is volgens mij dat in een filosofisch gesprek steeds expliciet de ratio wordt aangesproken. Daarom blijf je steeds elk antwoord bevragen. In een levensbeschouwelijk gesprek mag je ook niet-rationele argumenten geven. Dit soort ideeën worden dan gedeeld zonder deze kritisch te bevragen. Lees meer

Geplaatst op 21 september 2019

Filosoferen met sciencefiction

Filosofen doen graag gedachte-experimenten. In een gedachte-experiment bedenk je een situatie die niet echt bestaat, maar je doet even alsof dat wel zo is. Daarna ga je verder nadenken over wat die situatie voor de mens voor gevolgen kan hebben.

Eigenlijk zijn sciencefiction verhalen ook gedachte-experimenten. In deze verhalen wordt gespeeld met een idee rondom een verandering in de wereld zoals wij die kennen. Vervolgens wordt bedacht wat dat voor de mens zou betekenen. Sciencefiction zit daardoor als vanzelf vaak vol filosofische en vooral ethische vragen. Heel interessant dus om zo’n verhaal te gebruiken als start voor een les en na het voorlezen te gaan filosoferen.

Lees meer

Geplaatst op 11 september 2019

Recensie: een wonderlijke expeditie van robots

Een wonderlijke expeditie van robots is in alle opzichten een wonderlijk boek en zette mij zeker aan het denken. Niet alleen over de toekomst, de mensheid en robotica, maar ook over de doelgroep: Voor wie is het eigenlijk geschreven? En wat is het eigenlijk voor een boek? Lees meer

Geplaatst op

Gratis lesbrief voor de Kinderboekenweek: De reis & de bestemming

Van 2 t/m 13 oktober is de Kinderboekenweek en gaan alle kinderen in Nederland op reis, waarschijnlijk met de meest bijzondere voertuigen, want het thema is ‘Reis mee!’. Maar… wat is er bij dat reizen eigenlijk belangrijker, de reis of de bestemming?

In een speciale gratis lesbrief van filosovaardig.nl vind je tips om daar met kinderen over na te denken. Lees meer

Geplaatst op 5 september 2019

Recensie: Het Ei

Wie was er eerder, de kip of het ei? Deze vraag heeft menigeen hoofdbrekens gekost. Natuurlijk kun je de oerknal dan wel God als het antwoord op deze vraag zien. Maar voor veel mensen bevredigt dat toch niet helemaal. Maar hoe zit het dan? Het prentenboek Het Ei probeert een eigen antwoord te geven. In dit boek zijn alle ontstaansideeën door elkaar heen geklutst tot een  – nou ja, het klinkt wat oneerbiedig, maar toch – zeer smakelijke boerenomelet.  Zo creëert schrijfster Diet Groothuis frisse denkruimte tussen de twee overtuigingen en alle andere scheppingsverhalen in. Kortom: Het Ei is prima filosofisch leesvoer. Lees meer

Geplaatst op 3 september 2019

Wanneer ben je slim?

Ik mocht een keer op een school voor twee jaar met een filosofieclub aan de gang. Hieraan mochten zo’n twaalf kinderen deelnemen. Geïnteresseerde kinderen mochten ‘solliciteren’ door met mij een filosofisch gesprek te voeren. Op basis daarvan koos ik kinderen die wat mij betreft het duidelijkst filosofisch talent lieten zien. Wat bleek, ongeveer de helft van de kinderen waren zwakke leerlingen. Zo blijkt maar weer dat onze indeling in goede en zwakke leerlingen zijn zwakheden heeft. Want wanneer ben je nou eigenlijk slim? Daar dacht ik over na met een groep kinderen aan de hand van een aantal stellingen.
Lees meer

Geplaatst op 29 augustus 2019

Recensie: hoe voed ik mijn ouders op?

Je kunt je afvragen door wie het boek beter gelezen kan worden, door kinderen of door ouders. In ‘Hoe voed ik mijn ouders op?’ komen allerlei slechte gewoontes die ouders kunnen hebben voorbij. Van de-te-veel-op-de-telefoon-ouder tot aan de te-jong-geklede-ouder. Vervolgens wordt er een filosoof aangehaald die ervoor zou kunnen zorgen dat de ouder zijn gedrag gaat veranderen. Soms geven de schrijvers en filosofen Stine Jensen en Frank Meester zelf een advies. Lees meer

Geplaatst op 18 juli 2019

Stinkend rijk: maakt geld gelukkig? – met gratis gelukslessen

Donovan is stinkend rijk maar hij is niet gelukkig. Kan dat? In het kinderboek Stinkend rijk kun je lezen hoe dat zit. Door het verhaal ga je vanzelf nadenken over geluk. Een ideaal boek dus om voor te lezen en met elkaar van gedachten te wisselen over de ingrediënten van geluk. Zeker als je daarbij de gratis 18 gelukslessen gebruikt. Lees meer

Geplaatst op 9 juli 2019

Recensie: wat ik mooi vind

De oude Grieken filosofeerden al over de vraag ‘wat is mooi?’ Wat je mooi vindt, is natuurlijk een kwestie van smaak. En tegelijkertijd is het zo dat je als je alle subjectieve antwoorden bij elkaar stopt, toch een overlap vindt. Een soort regels die voor iedereen gelden. Precies daar zoekt de filosoof naar. In het prachtige prentenboek ‘Wat vind ik mooi?’ zoekt Max naar zijn eigen antwoorden, en zonder dat hij het weet, geeft hij ook universele antwoorden. Daardoor biedt dit boek een stralend begin om samen met kinderen na te denken over de vraag wat jij maar ook wat dé mens mooi vindt. Lees meer

Geplaatst op 1 juli 2019

Herken jij ze? De dieseltrein, wartaaldenker, rampdenker, twijfelaar en fantasoof?

Als je samen filosofeert vorm je een onderzoeksgroep. Samen onderzoek je filosofische vragen en thema’s. Hierbij geldt dat hoe diverser de groep is, hoe interessanter de gesprekken worden.  Het liefst heb ik daarom een mix van verschillende denktypes in een groep. Bijvoorbeeld een misschien-denker, een wartaal denker, de snelle (maar ietwat luie) denker, een zo-is-het-nu-eenmaal-denker en de wetenschapsfilosoof. Het is handig om al die types snel te herkennen, dan kun je ze namelijk gericht een beurt geven om het gesprek interessante wendingen te kunnen geven. Daarom dit blog met de leukste denktypes. Met een knipoog uiteraard want mensen indelen gaat meestal nogal kort door de bocht. Lees meer

Geplaatst op 28 juni 2019

Nieuw: Het Onwijs Grote Filosofie Doeboek Op Reis!

Na het grote succes van Het Onwijs Grote Filosofie Doeboek 2018 komt Filosofie Magazine dit jaar weer met een doeboek voor kinderen. Vorig jaar schreef ik over het Doeboek een superenthousiaste recensie omdat ik het een superleuk boek vond. Dit jaar kan ik dat niet doen en dat komt omdat ík dit jaar het doeboek heb geschreven en dan is het toch een beetje raar om te roepen dat het een fantastisch boek is. Lees meer

Geplaatst op 26 juni 2019

En nu is Mars van ons! Maar … Hoe zou jij dat vinden!?

Lars, een van de kinderen uit een Harense klas roept de laatste lessen bij alles: hoe zou jij dat vinden? De rest van de klas slaakt dan nog wel eens een diepe zucht. Toch is het misschien een goede vraag. Hij roept dat namelijk alleen als er een uitspraak gedaan wordt waar iets moreels schuurt. De opmerking ‘hou zou jij dat vinden?, zet iedereen dan toch aan het denken. Over hoe we met de planeet Mars moeten omgaan bijvoorbeeld. Lees meer

Geplaatst op 25 juni 2019