Denkprikkels


Een filosofisch gesprek kun je opstarten met een denkprikkel. Dat kan van alles zijn, een activiteit, een verhaal, een gedicht, een schilderij, een actualiteit, etc. Als het maar gedachten op gang brengt; een verwondering of verwarring waardoor de kinderen denken ‘hé, dat is gek, hoe kan dat?’ Hier vind je enkele suggesties:


 

Cadeautje: gespreksideeën om met kinderen na te denken over respect

Samen nadenken over respect4 tot en met 10 november is de week van het respect. De organisatie Respect Education Foundation wil dat deze week zo veel mogelijk scholen aandacht besteden aan respect. Maar wat is het eigenlijk? Het is een moeilijk definieerbaar begrip. En ook al lukt het je om aan kinderen uit te leggen wat het is, dan kun je hen daarmee nog niet dwingen ook daadwerkelijk respect voor een ander te hebben. Het brengt daarom meestal meer gedragsverandering teweeg als je ze zelf laten nadenken over de betekenis van het woord door met ze te filosoferen. Lees meer

Geplaatst op 2 november 2019

Filosoferen met kinderen over boeken en verhalen

Voorlezen wordt nog leuker als je na afloop met de kinderen gaat filosoferen. Maar, hoe doe je dat? In dit blog lees je hoe je filosofische thema’s in boeken herkent en krijg je tips over hoe je daar vervolgens over kunt filosoferen.

Lees meer

Geplaatst op 2 oktober 2019

Filosoferen met sciencefiction

Filosofen doen graag gedachte-experimenten. In een gedachte-experiment bedenk je een situatie die niet echt bestaat, maar je doet even alsof dat wel zo is. Daarna ga je verder nadenken over wat die situatie voor de mens voor gevolgen kan hebben.

Eigenlijk zijn sciencefiction verhalen ook gedachte-experimenten. In deze verhalen wordt gespeeld met een idee rondom een verandering in de wereld zoals wij die kennen. Vervolgens wordt bedacht wat dat voor de mens zou betekenen. Sciencefiction zit daardoor als vanzelf vaak vol filosofische en vooral ethische vragen. Heel interessant dus om zo’n verhaal te gebruiken als start voor een les en na het voorlezen te gaan filosoferen.

Lees meer

Geplaatst op 11 september 2019

Hoe democratisch zijn kinderen als ze zelf een spel mogen maken?

Als je kinderen zelfstandig een spel laat bedenken wordt hun creativiteit gestimuleerd. Kinderen hebben er ook veel lol in. Leuke opdracht dus, maar nog interessanter aan deze opdracht is dat de kinderen al spelende een mini politiek systeem opzetten. In het ene groepje wordt over de spelregels uitgebreid vergaderd, in het andere groepje staat een dominante leider op en in weer een ander groepje gaat het spontaan en vanzelf. Deze observaties zijn prachtig discussiemateriaal en levert een mooi lesje burgerschapsvorming op. Hoe democratisch zouden ze zijn? Lees meer

Geplaatst op 12 juni 2018

Anders in gesprek met kinderen: is gamen beter dan lezen?

Kun je verslaafd raken aan gamen?In de video ‘If book came after games’ wordt gesteld dat gamen veel beter is voor kinderen dan lezen. Een interessante gedachte, haaks op het gangbare idee dat gamen slecht en lezen goed is. Juist daarom is deze stelling geschikt om over te filosoferen. Filosoferen is immers het vanzelfsprekende in vraag durven stellen. Praat en denk daarom eens over deze stelling na met je klas, kinderen, leerkrachtenteam of andere ouders. Misschien komt het altijd geprezen lezen dan wel in een heel ander daglicht te staan. Lees meer

Geplaatst op 24 april 2018

Anders in gesprek met kinderen: denk eens binnen de kaders!

Wat zie je als je binnen de kaders kijkt?‘Buiten de kaders’ denken is al heel lang in. Zo in, dat ‘binnen de kaders’ kijken ‘buiten de kaders’ kijken wordt. ‘Buiten de kaders’ kijken is zelfs zo’n cliché geworden dat als je op ‘binnen de kaders’ googelt je alsnog hits krijgt voor ‘buiten de kaders’. Alsof dat wel een typefout moest zijn en Google zo behulpzaam is om dat te corrigeren. Een extra reden om alles eens eigenwijs en strikt ‘binnen de kaders’ te gaan bekijken! Lees meer

Geplaatst op 12 april 2018

Anders in gesprek met kinderen: filosoferen over verboden woorden

Verboden woorden

Viezigheid is een soort griezelen en griezelen is, zo hebben we in de laatste Kinderboekenweek geleerd, ook een beetje leuk. Volwassenen vinden het niet altijd zo grappig. Maar bedenk dan: het bezit van de zaak is het eind van het vermaak oftewel als je als volwassene toestemming geeft voor een weekje viezigheid dan is de lol er snel af. Dus: geen ‘bah, wat vies!’ maar ‘leuk, lekker vies!’. Lees meer

Geplaatst op 16 maart 2018